Test
ve deney Talimatları / Yalıtım ve kılıf
bilesiklerinin mekanik özelliklerinin tayini
Deney
Kodu
:
TS 7201 EN 60811-1-1/9
ÇEKME DAYANIMI VE KOPMA
UZAMASI
Bu deneyler yaşlandırma yapılmadan veya
yaşlandırma sonucunda yalıtım ve
kılıf malzemesinin çekme dayanımının
ve kopma uzamasının tespiti için kullanılır.
DENEY PARÇALARININ HAZIRLANMASI
Numune alma : Her deney parçasından 100mm boyunda
5 adet numune alınır.(mekanik hasar gören
numuneler kullanılmamalıdır.)
İki tip numune hazırlama türü vardır. 1)Halter tip 2)Tüp biçimli
deney parçaları
1)HALTER TİP DENEY PARÇALARI
Damar çap uygunsa halter tipi numune ile çalışılmalı.
Plastikteki bakır izleri veya düzgün olamayan
kısımlar taşlanarak düzeltilmelidir.
PE damarlar taşlanmamalı kalınlık
0,80 mm den az veya 2 mm den çok olmamalıdır.
Orijinal numunede 0,80 den düşük ise 0,60
mm müsaade edilir.
İ ki tip halter vardır; birincisi 75 mm uzunlukta
digeri 50 mm uzunluktadır.
2)TÜP BİÇİMLİ
DENEY PARÇALARI
Yalıtın numuneleri halter tipine müsait
degilse tüp biçimli numuneler kullanılabilir.
Deney numunesi içindeki iletken yarı iletken
vs. tüm plastik olmayan parçalar çıkartılmalıdır.
KESİT ALANININ TAYİNİ 1)HALTER TİP
DENEY PARÇALARI
0,01 mm den daha fazla olamayan bir hata ile kalınlıkları
ve 0,04 mm den fazla olan bir hata ile kalınlıkları
ölçebilecek bir kumpas ile ebatlar ölçülmelidir.
KESİT = EN x KALINLIK
2)TÜP BİÇİMLİ
DENEY PARÇALARI
KESİT = PI (D-q)q
D: dış açı
q: et katılığı (mikroskopla ölçülmeli)
PI: 0,14
ÇEKME DENEY İŞLEMİ
Çeneler arası
uzaklık
BÜYÜK HALTERDE 50mm
KÜÇÜK HALTERDE
34mm
TÜP BİÇİMLİ
NUMUNEDE 50mm
Çene ayrılma
hızı
PVC de: 250 mm/dak.
PE de: 25 mm/dak.
Deneyde max çekme kuvveti ölçülerek
kopma anındaki referans işaretlerın uzaklığı
ölçülmelidir.
%uzama = son deger – ilk
deger / ilk deger x 100
kopma = kopma kuvveti / kesit
Deney
Adı
:
Test ve deney Talimatlari
/ Isıl Yaşlandırma
Deney
Kodu
:
TS 7202 EN 60811-1/8
İLETKENSİZ YALITIM
MALZEMESİNDEN VE KILIF MALZEMESİNDEN YAŞLANDIRILMASI
Önceden hazırlanan halter veya tüp biçimli
numuneler etüve dik ve birbirinden en az 20cm uzaklıkta
ütüve asılmalıdır.
Kablo standardında belirtilen sürede ve sıcaklıkta
etüvde bekletildikten sonra etüvden çıkartılmalı
ve en az 16 saat oda sıcaklığında
güneş ışığı görmeyen
bir ortamda bekletilmelidir.
Yaşlandırılmış numunelerin
uzama ve kopma değerleri hesap edilir ve % değişimleri
bulunup kablo standardında istenilen değerle karşılaştırılır.
KESİT ALANININ TAYİNİ 1)HALTER TİP
DENEY PARÇALARI
0,01 mm den daha fazla olamayan bir hata ile kalınlıkları
ve 0,04 mm den fazla olamayan bir hata ile kalınlıkları
ölçebilecek bir kumpas ile ebatlar ölçülmelidir.
KESİT = EN x KALINLIK
2)TÜP BİÇİMLİ
DENEY PARÇALARI
KESİT = PI (D-d)q
D: dışçap
d: iç çap
q: et kalınlığı (mikroskopla ölçülmeli)
PI: 3,14
ÇEKME DENEY İŞLEMİ
Çeneler arası uzaklık BÜYÜK
HALTERDE 50mm KÜÇÜK
HALTERDE 34mm
TÜP BİÇİMLİ
NUMUNEDE 50mm
Çene ayrılma hızı PVC
de: 250 mm/dak. PE de: 25 mm/dak.
Deneyde max çekme kuvveti ölçülerek
kopma anındaki referans işaretlerin uzaklığı
ölçülmelidir.
%uzama = son değer – ilk değer
/ ilk değer x 100 kapma = kopma kuvveti /
kesit
%DEGİŞİMLERİNİN HESAPLANMASI
%değişim = son değer –
ilk değer / ilk değer x 100
Deney
Adı
:
Test ve deney Talimatları
/ Düşük Sıcaklıklarda Bükme
Deney
Kodu
:
TS 7204 EN 60811-1-4/8
YALITIMLARIN DÜŞÜK
SICAKLIKTA BÜKME DENEYİ
Halter tipi deney parçası
hazırlamak mümkün olmadığında
dış çap 12,5 mm kadar olan damarlara uygulanır.
*Cihaz esas olarak deney parçaları
için kılavuz tertibatından ve dönen
merdaneden meydana gelir. *Numune ve mandrel 4
saat sogutucuda bekletildikten sonra
*Uygun mandrele 5 saniyede 1 tur atacak
şekilde sarılır.
*Deney parçası mandrel üzerindeyken
ortam sıcaklığına ulaşıncaya
kadar beklenir.
*Normal gözle deney parçasında
çatlak yoksa deney başarılıdır. KILIFLARIN DÜŞÜK SICAKLIKTA BÜKME
DENEYİ
Kablo çapı 12,5 mm olan kablolar
ve 20mm olan yassı kablolar için uygulanır.
Kablo yalıtımda olduğu
gibi mandrele sarılır ve test edilir.
Test ve deney Talimatları
/ Düşük Sıcaklıkta Darbe
Deney
Kodu
:
TS 7204 EN 60811-1-4/8-5
*150 mm kısa olmamak kaydıyla
kablo çapını en az 5 katı uzunluğunda üç
adet kablo numunesi alınır. *Cihaz 40
mm süngerimsi mesnet üzerine yerlestirilir.
*Cihaz deneyden önce ve deneyden sonra
sogutucu içersinde tutulmalıdır.
*Deney numunesi ve cihaz kablo standardında
belirtilen süre ve sıcaklıkta soğutucuda
bekletilir, ve agırlığı önceden
hesaplanan çekiçle 100mm yükseklikten kabloya
vurulur.
*Oda sıcaklığına
ulaşıldığında kablo 360derece
döndürülür ve gözle muayene edilir
Kabloda herhangi bir çatlaklık yoksa deney başarılıdır.
Test ve deney Talimatları
/ Yüksek Sıcaklıkta Basınç
Deney
Kodu
:
TS 7422 EN 60811-3-1/8
YALITIMLAR İÇİN
YÜKSEK SICAKLIKLARDA BASINÇ
*50mm – 100mm arası üç
adet numune alınır
*Deney numuneleri deney bıçağının
temas edeceği şekilde ve sıkıştırma
kuvvetinin etkileyeceği şekilde yerleştirilmelidir.
*Bıçağı F=kv2Dq-q2 değerinde kuvvet
uygulayacak bir ağırlık asılmalıdır.
k= bükülgen
kablolar ve kordonların izoleleri için 0,60
k= sabit
tesisat ta kullanılan kabloların d<15mm olan damarlarında
0,6
k= sabit
tesisat ta kullanılan kabloların d>15mm olan
damarlarında 0,7
q= deney
parçasının ortalama et kalınlığı
D= deney
parçasının çapı
*Deney bir hava etüvünde kablo
standartında belirtilen sıcaklıkta yapılmalıdır. d<
15mm için 4 saat d>
15mm için 6 saat
*deney sonunda parça hızla
soğutulmalıdır.
*Baskı derinliği ölçülür
*Baskı derinliği %50 den fazla
olmamalıdır.
KILIFLAR İÇİN YÜKSEK SICAKLIKLARDA
BASINÇ
*Kılıflar için de yalıtımdaki
deneyler yapılır ancak kılıf bir
yuvarlak metal çubuk veya tüpün
üzerine yerleştirilebilir
Deney
Adı
:
Test ve deney Talimatları
/ Isı Şoku
Deney
Kodu
:
TS 7422 EN 60811-3-1/9
YALITIMLAR IÇIN ISI ŞOKU 1) Çapı 12,5 mm aşamayan
damarlar olduğu gibi 2) Çapı 12,5 mm aşan
damarlar eni kalınlığının
1,5 katı olan şeritler kullanılır.
*Deney parçaları bir mandrel üzerine sıkıca
sarılmalıdır.
1 için
mandrel çapları
mandrel
çapı
sarım
sayısı
d<2,5
5
6
2,5<d<4,5
9
6
4,5<d<6,5
13
6
6,5<d<9,5
19
4
9,5<d<12,5
40
2
2
için mandrel çapları
mandrel
çapı
sarım
sayısı
q<1
2
6
1<q<2
4
6
2<q<3
16
6
3<q<4
18
4
4<q<5
20
2
*Sarılmış numuneler etüvde 150 derecede
1 saat bekletilir
*Soğuduktan sonra gözle muayene edilir çatlak
yoksa deney başarılıdır. KILIFLAR İÇİN ISI ŞOKU
*12,5 mm aşmayan kablolar için deney parçası
kablo
*12,5 mm aşan eni kalınlığının
1,5 katı ancak 4mm dar olmayan şeritler kullanılır DİĞER İŞLEMLER YALITIMLA AYNI
Deney
Adı
:
Test ve deney Talimatları
/ Kütle Kaybı
Deney
Kodu
:
TS 7423 EN 60811-3-2
YALITIMLAR İÇİN
KÜTLE KAYBI
*100 mm boyunda 3 adet numune alınır ve plastik
olmayan bileşenler çıkartılır.
*Her deney parçasının santimetre olarak
yüzey alanı hesap edilir
Tüp biçimli deney
parçalarında
A= 2PI (D-q) x (P+q)
100
A= dış yüzey + iç yüzey + kesme
yüzeyleri
q= deney parçasının kalınlığı
D=çap
P=boy
Halter tipi deney parçalarında
A= 624+(118q)
100
*Hazırlanan deney parçaları 80 derece
7x24 saat etüvde bekletilir
*Orijinal numune ile eskitilmiş numunenin kütle
farkları alana bölünür
*Çıkan değer kablo standardı ile
karşılaştırılır.